Author name: Hasini Lecamwasam

හිස් වන විශ්ව විද්‍යාලය: කථිකාචාර්යවරුන් රට හැර යන්නේ ඇයි?

හසිනි ලේකම්වසම් ලංකාවේ බුද්ධි ගලනය ඉතිහාසයේ පෙර නොවූ විරූ මට්ටමකට ළඟා වී ඇත. මේ සම්බන්ධ ගෝලීය මාපකයේ (Human Flight and Brain Drain Index) 2024 දත්ත වලට අනුව ලොව රටවල් 175 අතරින් අප 16 වන ස්ථානයේ පසුවන අතර, දකුණු ආසියාවේ පළමු තැනද අපට හිමිවේ. මෙය අර්බුදයක් බව අමුතුවෙන් කිවයුතු නැත. බුද්ධි ගලනය රටක සෑම අංශයකටම බලපාන […]

හිස් වන විශ්ව විද්‍යාලය: කථිකාචාර්යවරුන් රට හැර යන්නේ ඇයි? Read More »

අපට උසස් අධ්‍යාපන ප්‍රතිපත්තියක් තිබේද?

ශාමලා කුමාර් දෙවැනි කොටස  ප්‍රතිපත්ති සහ විශ්ව විද්‍යාල අධ්‍යාපනය – 1950 දශකය  1950 ගණන් වනවිට නිදහස් අධ්‍යාපනයේ ඵල විශ්ව විද්‍යාල පද්ධතිය වෙත ළඟාවීම ඇරඹී තිබුණි. 1956 පිහිටවූ ශ්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂ රජය එතෙක් කිහිප දෙනෙකුගේ වරප්‍රසාදයක්ව තිබූ අධ්‍යාපනය මින් මතු ඒ සඳහා තරඟ විභාගයකින් සුදුසුකම් ලැබූ සියල්ලන්ට හිමි අයිතියක් බවට පරිවර්තනය කරන ලදී.  එය ඉතා වැදගත්

අපට උසස් අධ්‍යාපන ප්‍රතිපත්තියක් තිබේද? Read More »

උසස් අධ්‍යාපනය පිළිබඳ ප්‍රතිපත්තියක් අපට තිබේද? ඓතිහාසික විශ්ලේෂණයක් 

ශාමලා කුමාර්  පළමු කොටස  නිදහස් අධ්‍යාපනය සහ නිදහස් රටක උපත  “බාලාංශයේ සිට විශ්ව විද්‍යාලය දක්වා අධ්‍යාපනය සඳහා වන බරපැන රාජ්‍ය අරමුදල් මඟින් දැරිය යුතු බව අපි සළකන්නෙමු.”  කන්නංගර, 1943 1945 විශ්වීය නිදහස් අධ්‍යාපන ප්‍රතිපත්තිය, සිය අනාගත පරම්පරා සඳහා රට ලබාදුන් පශ්චාත් යටත්විජිත තෑග්ගයි. එය සම්පූර්ණයෙන්ම නිදහස් (එනම් පෞද්ගලික උපකාරක පන්ති දිගටම පැවැත්වුණු වග) හෝ විශ්වීය

උසස් අධ්‍යාපනය පිළිබඳ ප්‍රතිපත්තියක් අපට තිබේද? ඓතිහාසික විශ්ලේෂණයක්  Read More »

පරිපූර්ණ වින්දිතයා: ආයතන ප්‍රතිචාර දක්වන අයුරු 

උදාරි අබේසිංහ  ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය විසින් ‘අබේසිංහ එදිරිව තිලකරත්න සහ තවත් අය’ නඩු තීන්දුව ප්‍රකාශයට පත්කොට මාස දෙකකට කිට්ටු කාලයක් ගෙවී ඇත. මේ කාලය තුළ අනිත් අයත්, මම මගෙන් මත් නිතර අසන ප්‍රශ්නයක් වන්නේ කිසිවක් ඇත්තෙන්ම වෙනස් වී ඇත්ද යන්නයි. ඔව් සහ නැත යන පිළිතුරු දෙකම ඊට ලබාදිය හැකිය. නඩු තීන්දු මඟින් නීතිය ප්‍රතිස්ථාපනය කිරීම, ආයතන වලට

පරිපූර්ණ වින්දිතයා: ආයතන ප්‍රතිචාර දක්වන අයුරු  Read More »

මානව ශාස්ත්‍ර තුළ විචාරාත්මක ශාස්ත්‍රාලිකයා වීමේ බර සහ ශක්තිය 

මධුරංග කළුගම්පිටිය මානව ශාස්ත්‍ර තුළ විචාරාත්මක ශාස්ත්‍රාලිකයා වීමේ ලොකුම අභියෝගය වන්නේ සිය සමාජ ජීවිතය නිර්වචනය කරන යථාර්ථයන් වෙත විචාරාත්මකව එළඹීමට සිදුවීමයි. තමාවම කම්පනයට ලක් කරන, ආත්මය වෙත බලපෑමක් එල්ල කරන ආකාරයෙන් විනා සිය අධ්‍යයනයට බඳුන් වන විෂය කරුණු පිළිබඳ අදහස් දැක්වීමක් හෝ එම ශාස්ත්‍රාලිකයාට සිදුකළ නොහැක. මානව ශාස්ත්‍ර ශාස්ත්‍රාලිකයන් හැමවිටම තමා අධ්‍යයනය කරන දෙයෙහි කොටසක්

මානව ශාස්ත්‍ර තුළ විචාරාත්මක ශාස්ත්‍රාලිකයා වීමේ බර සහ ශක්තිය  Read More »

ශාස්ත්‍රීය බඳවා ගැනීම් වල උගුල් සහ බැහැර කිරීම්  

මහේන්ද්‍රන් තිරුවරන්ගන් ප්‍රජාවට සේවය කිරීම සඳහා රාජ්‍ය විශ්ව විද්‍යාල යැපෙන්නේ සිය ගුරුවරු මතය. ශාස්ත්‍රීය කාර්ය මණ්ඩලය සිය මූලික වගකීම වන ඉගැන්වීම හැරුණු කොට පර්යේෂණ වල යෙදීමද, පන්ති කාමරය පමණක් නොව වඩා පුළුල් සමාජය පිළිබඳව සිසුන්ට විවෘතව සාකච්ඡා කළහැකි උද්‍යෝගිමත් අවකාශයක් වශයෙන් විශ්ව විද්‍යාලය පවත්වා ගැනීමද කරති. විශ්ව විද්‍යාලයේ බුද්ධිමය සංස්කෘතිය සහ අවංක බව එම නිසා රඳා පවතින්නේ

ශාස්ත්‍රීය බඳවා ගැනීම් වල උගුල් සහ බැහැර කිරීම්   Read More »

ගැඹුරු අධ්‍යයනයෙහි වැදගත්කම: අධ්‍යාපනය සහ එහි විභේදන 

සුමති සිවමෝහන්   නිදහස් අධ්‍යාපනය හඳුන්වා දී දැන් වසර 80 කට වැඩි කාලයක් ගෙවී ඇත. එය නිදහසටත් පෙර හඳුන්වා දෙනු ලැබූවකි. එහි පැහැදිලි අරමුණක් වූයේ කොහේ සිටින කාට වුවත් සාධාරණ අවස්ථාවක් ලබා දීමයි. මුලින් අපනයන භෝග හා පසුව අපනයන ශ්‍රමය මත පදනම් වූ, පහසුවෙන් බිඳෙන සුළු ආර්ථිකයක් තුළ පන්ති අතර සමාජ විචලනය සඳහා මූලිකම මාධ්‍යයක් වී

ගැඹුරු අධ්‍යයනයෙහි වැදගත්කම: අධ්‍යාපනය සහ එහි විභේදන  Read More »

විශ්ව විද්‍යාල පද්ධතිය අසාර්ථක වූ විට: ලිංගික හිංසනය පිළිබඳ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයේ අනුස්මරණීය නඩු තීන්දුව 

රම්‍යා කුමාර්  මීට වසර හතකට පෙර සිය පර්යේෂණ අධීක්ෂකට එරෙහිව ලිංගික හිංසන පැමිණිල්ලක් යොමු කළ, එවක පේරාදෙණිය විශ්ව විද්‍යාලයේ තාවකාලික කාර්ය මණ්ඩලයේ සේවයේ නියුතුව සිටි සහ දැන් එහිම ජ්‍යෙෂ්ඨ කථිකාචාර්යවරියක් වශයෙන් සේවය කරන උදාරි අබේසිංහ ට අවසානයේ යුක්තිය ඉටුවී තිබේ. 2026 මැයි 8 වෙනිදා උදාරිගේ මූලික අයිතිවාසිකම් නඩුව අරබයා ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය විසින් පහත තීන්දු ලබාදෙන ලදී:

විශ්ව විද්‍යාල පද්ධතිය අසාර්ථක වූ විට: ලිංගික හිංසනය පිළිබඳ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයේ අනුස්මරණීය නඩු තීන්දුව  Read More »

පලාත්බද විශ්ව විද්‍යාල 

අහිලන් කදිර්ගාමර්  ග්‍රාමීය සහ කොළඹින් ඈත පිහිටි ප්‍රදේශ අපේ රටේ ජාතික පරිකල්පනය තුළ දශක ගණනාවක් මුළුල්ලේ නොසළකා හැර තිබේ. පලාත්බද විශ්ව විද්‍යාල වලටද මේ තත්වය පොදුය. විශ්ව විද්‍යාල පද්ධතියට කරන හුදු එකතු කිරීම් ලෙස සහ සමහර අවස්ථා වල යම් ප්‍රදේශයක ජීවත් වන පිරිස දේශපාලනික වශයෙන් සංසිඳවීමේ මාධ්‍යයක් වශයෙනි මේ විශ්ව විද්‍යාල බිහිකර ඇත්තේ. මෙසේ ග්‍රාමීය ලෝකය අත්හැර දැමීම අහඹුවක්

පලාත්බද විශ්ව විද්‍යාල  Read More »

විශ්ව විද්‍යාල සිසුවා 

ශාමලා කුමාර්  මේ ලිපිය රට පුරා සරසවි වල ඉගෙන ගන්නා සිසුන්ගේ අදහස් මත පදනම්ව ලියූවකි. එම මත විමසුම ශාස්ත්‍රීය අධ්‍යයන දෙකක් සඳහා වූ අතර, ඉන් එකක් ශාස්ත්‍රීය නිදහස ද, අනෙක උසස් අධ්‍යාපන ප්‍රතිපත්තිය ද කේන්ද්‍ර කරගන්නා ලදී. මේ සාකච්ඡා වලදී මඟ හැරිය නොහැකි වූ දෙයක් වූයේ විශ්ව විද්‍යාල සිසුන් තුළ ඇති බියයි. සිසුන් සිය විශ්ව

විශ්ව විද්‍යාල සිසුවා  Read More »